Skylark-Polska | Adres: ul. Madziarów 54, 04-444 Warszawa | Tel: 22 673 50 80 | E-mail: info@ogrzewania.pl
Klimatyzacja samochodowa - wszystko, co warto wiedzieć 0
Klimatyzacja samochodowa - wszystko, co warto wiedzieć

Klimatyzacja w aucie to dziś niemalże obowiązkowe wyposażenie, podobnie jak elektrycznie sterowane szyby czy wspomaganie kierownicy. I choć jeszcze kilkanaście lat temu była dostępna wyłącznie w luksusowych limuzynach lub lepiej wyposażonych samochodach klasy kompakt, to dziś znajdziemy ją nawet w małych, miejskich pojazdach. Każdy kierowca powinien poznać przynajmniej podstawowe informacje na temat tego układu. Klimatyzacja samochodowa nie jest bowiem urządzeniem całkowicie bezobsługowym, jak to wydaje się wielu osobom. Wymaga określonych zabiegów serwisowych, które zapewnią jej bezawaryjne działanie przez naprawdę długi czas. A warto dodać, że coroczny przegląd klimatyzacji czy różnego rodzaju zabiegi serwisowe są wyraźnie tańsze niż konieczność naprawy różnych elementów tego układu.Ta wiedza jest tym bardziej cenna, że wiele osób zwyczajnie nie wie, w jaki sposób zadbać o ten układ. Choć klimatyzacja w samochodzie jest dzisiaj wyposażeniem niemalże standardowym, to często kierowcy zaniedbują podstawowe zasady dbałości o ten układ. Jako serwis klimatyzacji doskonale o tym wiemy. Większości napraw klimatyzacji jakie wykonujemy można było uniknąć, gdyby tylko kierowca zadbał odpowiednio wcześniej o ten układ.

Klimatyzacja zapewnia komfortową jazdę w upalne dni

Podstawową funkcją jaką spełnia klimatyzacja w aucie jest zapewnienie niskiej temperatury w upalne dni. Gdy rozgrzani upałem wsiadamy do równie gorącego auta, chłodzenie wnętrza zimnym powietrzem z nawiewu wydaje się być prawdziwym wybawieniem. Klimatyzacja w samochodzie w istotny sposób przyspiesza obniżenie temperatury we wnętrzu, skutkiem czego można się takim autem po prostu normalnie poruszać.

Obok komfortu ważna jest także kwestia bezpieczeństwa. Nie ma co ukrywać - dłuższa jazda w wysokiej temperaturze znacznie zmniejsza zdolności kierowcy do koncentracji. Obniżenie jej nawet o te kilka stopni może istotnie pomóc kierowcy w przezwyciężeniu zmęczenia i lepszym skupieniu się na prowadzeniu auta.

Czy klimatyzacja przydaje się zimą?

Klimatyzacja w aucie

Klimatyzacja w aucie z reguły kojarzy się z cieplejszymi miesiącami. Tymczasem, ten dodatek zimą również się sprawdzi. Choćby do usunięcia pary wodnej z szyb. Każdy wie, jaki to problem podczas chłodniejszych miesięcy. Ciągłe czyszczenie szyb za pomocą ściereczki czy gąbki nie tylko jest niewygodne. To przede wszystkim ryzykowne zachowanie, jeżeli jest robione w trakcie jazdy. Teoretycznie, by oczyścić szyby, kierowca dla bezpieczeństwa powinien się zatrzymać - z ręką na sercu, kto taki robi za każdym razem?

Kolejna kwestia - wycieranie szyb za pomocą rzeczonej ścierki/gąbki nie jest do końca skutecznie. Te rzeczy większość kierowców trzyma w aucie, i w chłodny, zimowy lub jesienny poranek są one zwyczajnie wilgotne. W rezultacie, zamiast skutecznie usuwać parę wodną z szyb, ściereczki pozostawiają smugi, które dodatkowo zmniejszają widoczność.

Dlaczego zatem nie użyć zwykłego nawiewu? Cóż, w samochodzie bez klimatyzacji to jedyne wyjście. Niestety, bardzo powolne - oczyszczenie szyb za pomocą “klimy” trwa znacznie krócej i jest o wiele bardziej efektywne. Ciepłe powietrze skierowane na szyby, wraz z klimatyzacją, pozwalają na szybkie osuszenie szklanej powierzchni. W rezultacie, wilgoć znika i szyby stają się znacznie bardziej przejrzyste. Nie trzeba się zatrzymywać, ani tym bardziej wykonywać jakichś dziwnych ruchów za kierownicą.

Klimatyzacja samochodowa powinna być uruchamiana zimą z jeszcze jednego powodu - dla uniknięcie awarii. Długotrwałe nieużywanie tego układu sprawia, że olej smarujący osiada na przewodach, zamiast krążyć po układzie. Skutkiem tego, po pierwszym uruchomieniu po długim czasie (np. pół roku), wszystkie elementy pracują na sucho, co może doprowadzić do ich zatarcia się.

Budowa układu klimatyzacji w aucie

Elementy klimatyzacji samochodowej

Jak zbudowana jest klimatyzacja w samochodzie? Które elementy tego układu są najważniejsze? Jakie części odpowiadają za zapewnienie przyjemnej temperatury w trakcie podróży? Oto lista podstawowych elementów, które występują w układach klimatyzacji w autach:

  • Kompresor
  • Skraplacz
  • Osuszacz
  • Zawór rozprężny
  • Parownik
  • Wiatrak wentylatora

Kompresor

To najważniejszy element całego układu. Jednocześnie jeden z najdroższych. Kompresor klimatyzacji w zasadzie można przyrównać do pompy. Gdyby nie kompresor, to czynnik klimatyzacji nie byłby w stanie krążyć po układzie - rolą tego elementu (określanego również jako sprężarka klimatyzacji) jest bowiem wprawianie w ruch czynnika. Przede wszystkim, zasysa rozprężony czynnik z parownika. Dodatkowo, kompresor odpowiedzialny jest za tłoczenie sprężonego czynnika do skraplacza. Co to oznacza? To gwałtowne zmniejszenie objętości tego gazu, co pozwala na poprawne działanie całego układu klimatyzacji w samochodzie.

Skraplacz

Skraplacz często określany również jako kondenser, to element, który umożliwia odprowadzenie odpowiedniej ilości ciepła z czynnika. Jest to część, która zamontowana jest z reguły w okolicach chłodnicy silnika. Rolą skraplacza jest ochłodzenie czynnika klimatyzacji, który wydostając się z kompresora w stanie gazowym ma niezwykle wysoką temperaturę. Rolą skraplacza jest zapewnienie takiemu gazowi odpowiedniej temperatury.

Osuszacz

Jak sama nazwa wskazuje, jest to element służący do usuwania wilgoci z oleju sprężarkowego oraz czynnika chłodzącego. Obecność tego elementu pozwala uniknąć nadmiaru wilgoci, a w konsekwencji eliminuje ryzyko powstania korozji wewnątrz klimatyzacji w aucie. Rdza wewnątrz takiego układu w krótkim czasie zanieczyszcza czynnik chłodniczy, skutkiem czego może nawet dojść do zablokowania się skraplacza.Kolejną z ról osuszacza jest filtrowanie usuwanie zanieczyszczeń. Dzięki temu, chroni on poszczególne elementy układu przed uszkodzeniami.Zazwyczaj jest to niewielki, aluminiowy zbiorniczek, który zawiera granulki. Zlokalizowany jest z reguły na przewodach, które biegną pomiędzy parownikiem i skraplaczem klimatyzacji. Zdarza się również, że taki osuszacz znajduje się w chłodnicy klimatyzacji, jako specjalny wkład. Czy ten element podlega wymianie? Tak. Generalnie zaleca się wymianę raz na dwa lata - nawet jeżeli cały układ klimatyzacji w aucie działa bez problemów. Wskazane jest dokonać wymiany osuszacza przy okazji jakichkolwiek ingerencji w układzie klimatyzacji w aucie - w szczególności gdy tylko dojdzie do rozszczelnienia. Jedną z takich sytuacji jest wymiana kompresora. Wymiana osuszacza w klimatyzacji samochodowej to minimalny koszt w stosunku do wydatków, jakie możemy ponieść przy okazji jego niesprawności. W zależności od modelu auta, ten element kosztuje od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych. Nie warto zatem oszczędzać i lepiej wymienić tę część zawczasu.

Zawór rozprężny

Ta część zwykle zamontowana jest pomiędzy parownikiem oraz osuszaczem. Jej rolą jest sterowanie przepływem czynnika klimatyzacji. Zawór nie tylko steruje ciśnieniem, ale także temperaturą gazu w klimatyzacji.

Zawory dzielimy na podstawie ich budowy - na typ “L” oraz typ “H”.

Parownik i wiatrak wentylatora

Gdyby nie parownik, to klimatyzacja w aucie nie miałaby szans skutecznie chłodzić jego wnętrza. Rolą tego elementu jest bowiem usuwanie ciepła z powietrza, które wpływa do układu z kabiny pasażerskiej. Dodatkowo, to właśnie w parowniku dochodzi do osuszenia powietrza. A w tej samej przestrzeni ma miejsce zmiana postaci czynnika chłodniczego - z cieczy, przeistacza się on w parę wodną.

Gdzie znajduje się parownik? W większości aut jest on w tym samym miejscu, co nagrzewnica.

Działanie klimatyzacji

Klimatyzator samochodowy

Jak działa klimatyzacja samochodowa? Pokrótce opisaliśmy to już w powyższych akapitach dotyczących poszczególnych elementów tego układu. Tym razem jednak przedstawimy ten opis w bardziej skondensowanej formie.

Najważniejszym elementem układu jest kompresor. Jego rolą jest zwiększanie ciśnienia czynnika chłodzącego, a tym samym temperatury. Kompresor pompuje czynnik do skraplacza, który obniża temperaturę - chłodzi go powietrze napływające z zewnątrz, a także specjalny wentylator klimatyzacji, który załącza się w momencie naciśnięcia przycisku uruchomienia klimatyzacji. Skraplacz zmienia także stan skupienia czynnika - z gazowego w płynny. Kolejnym etapem jest osuszacz, który usuwa wszelkiego rodzaju zanieczyszczenia oraz wilgoć. Po tym kroku, czynnik klimatyzacji trafia do zaworu rozprężnego - tu ma miejsce ochłodzenie się czynnika i zwiększenie jego objętości. Tak przygotowane chłodziwo trafia potem do kompresora.

Czynniki klimatyzacji (czynniki chłodzące)

Do połowy lat 90 w autach stosowano freon (czyli czynnik R12). Wraz ze wzrostem świadomości na temat szkodliwego działania tego gazu, zaprzestano jego używania. Został on zastąpiony czynnikiem R134a, który stosowany był do roku 2017. Wtedy, został on zastąpiony przez jeszcze bardziej przyjazny dla środowiska gaz, jakim jest R1234yf. Ten produkt ma mieć znacznie mniejszy wpływ na warstwę ozonową. Jest on niestety wyraźnie droższy niż poprzedni czynnik.

Objawy świadczące o awarii

Klimatyzacja samochodowa nie jest układem bezobsługowym. I choć na co dzień nie wymaga od kierowcy jakichś znaczących zabiegów (poza regularnych uruchamianiem), to warto poznać podstawowe objawy, które mogą świadczyć o awarii. Zwykle jest bowiem tak, że większość usterek w początkowym stadium można relatywnie tanio usunąć. Niestety, ich bagatelizowanie może w krótkim czasie spowodować lawinę kolejnych awarii - w rezultacie czego układ może przestać działać.

Brak chłodzenia

Klimatyzacja jest urządzeniem, którego uruchomienie powinno relatywnie szybko przynieść efekty. Jeżeli w kilka minut po wciśnięciu przycisku klimatyzacji we wnętrzu nadal panuje wysoka temperatura, najpewniej z układem jest coś nie w porządku. Przyczyny mogą być naprawdę różne:

  • Brak czynnika w układzie
  • Zatarta sprężarka
  • Awaria chłodnicy klimatyzacji
  • Awaria wentylatora klimatyzacji

Parowanie szyb

Często zdarza się, że pomimo uruchomienia klimatyzacji szyby w samochodzie nadal parują. Jedną z przyczyn może być zatkany filtr kabinowy. Zużyty element nie jest w stanie zapewnić odpowiedniego przepływu powietrza. Innym powodem dla którego szyby zachodzą parą pomimo włączonej klimatyzacji mogą być niedrożne kanały odpływowe, a w podszybiu zbiera się woda. Ta sama zasada dotyczy zresztą innych nieszczelności w samochodzie - jakże często wilgoć przedostaje się choćby przez uszczelki w drzwiach.

A jeżeli uszczelki są szczelne, kanały odpływowe drożne, a mimo to na szybach pojawia się nalot? Istnieje duża szansa, że zatkaniu uległa nagrzewnica. Niestety, wymiana tego elementu potrafi być kosztowna - w wielu nawet popularnych autach konieczny będzie demontaż deski rozdzielczej.

Nieprzyjemny zapach

Klimatyzacja samochodowa powinna pracować bez żadnego zapachu. Jeżeli z nawiewów wydobywa się nieprzyjemna woń, to oznaka, że układ wymaga czyszczenia. Warto niezwłocznie udać się do serwisu - wyczyszczenia wymaga zarówno parownik, jak również kanały wentylacji.

Nie należy tego bagatelizować! Nieprzyjemny zapach to efekt pojawienia się grzybów i pleśni w układzie. A te mogą być przyczyną wielu groźnych chorób.

Typowe awarie klimatyzacji

Jakie awarie trapią układy klimatyzacji samochodowej? Jedną z najbardziej kosztownych awarii jest oczywiście uszkodzenie kompresora. Zwykle wynika ono z pracy na sucho. Z układu, w wyniku nieszczelności, wydostaje się zarówno olej, jak również sam czynnik chłodniczy. Sprężarka nie jest w stanie pracować w ten sposób i po krótkim czasie dochodzi do jej awarii.

Innym, dosyć częstym uszkodzeniem układu jest awaria chłodnicy. Niestety, bardzo często ten element umieszczony jest w takim miejscu, że łatwo może go uszkodzić np przypadkowy kamień. Niestety, nie jest to awaria zbyt tania w usunięciu. W wielu autach chłodnica klimatyzacji jest zintegrowana z chłodnicą silnika. To oznacza, że w razie problemów trzeba wymienić obie - a to koszty rzędu nawet kilku tysięcy złotych. Do tego dodać należy jeszcze cenę za napełnienie układu oraz wymianę osuszacza.A oto kilka kolejnych przykładów najpowszechniej występujących bolączek:

  • Słaba wydajność chłodzenia - zwykle wynika z niedostatecznej ilości czynnika
  • Nieszczelności w układzie
  • Zatarcie sprężarki - może wynikać z niewłaściwego oleju lub zbyt niskiego poziomu tej cieczy, ewentualnie uszkodzony wentylator skraplacza, skutkiem czego kompresor klimatyzacji poddawany jest działaniom zbyt wysokich temperatur
  • Hałas pojawiający się przy pracy klimatyzacji - zbyt wysoki poziom oleju lub brak smarowania

Nieszczelności układu

Nieszczelności mogą pojawić się tak naprawdę wszędzie. Od wężyków (relatywnie tania naprawa), aż po samą sprężarkę, skraplacz, parownik czy nawet różnego rodzaju złącza serwisowe. Niestety, nieszczelności potrafią w krótkim czasie doprowadzić do kosztownych w usunięciu awarii oraz zanieczyszczenia klimatyzacji w aucie. To właśnie dlatego warto regularnie sprawdzać układ pod kątem ich występowania.

Awaria kompresora

Sprężarka klimatyzacji to precyzyjnie wykonane urządzenie, które wymaga specjalnej troski w warunkach warsztatowych. Nieprzypadkowo do wielu uszkodzeń tego elementu dochodzi właśnie w wyniku błędów osób serwisujących układy klimatyzacji. To właśnie dlatego należy bardzo ostrożnie dobierać warsztat, w którym wykonuje się naprawy. Podejrzanie niskie ceny za regenerację sprężarki klimatyzacji bądź dowolną inną czynność związaną z obsługą układu powinny zdecydowanie zniechęcać.

Sprężarka klimatyzacji jest dosyć rozbudowaną częścią, składającą się z naprawdę wielu części. To oznacza, że jakiekolwiek zaniedbania mogą doprowadzić do uszkodzenia całego układu - jest to bowiem system elementów, które nie są w stanie bez siebie działać.

Czy awarie kompresora często się zdarzają? Pomijając naturalne zużycie części, które może zwyczajnie wystąpić po latach eksploatacji, kierowcy nie powinni się nadmiernie obawiać o usterki tego elementu. Warto jednak wiedzieć, że dla poprawnego działania sprężarki konieczne jest spełnienie kilku warunków:

  • Odpowiedni poziom czynnika chłodzącego
  • Odpowiedni poziom oleju
  • Brak zanieczyszczeń w układzie
  • Brak nieszczelności

Jak spełnić te warunki? Przegląd klimatyzacji w dobrym serwisie pozwoli na upewnienie się, czy sprężarka pracuje w odpowiednich warunkach. Szczególnie istotne jest znalezienie i eliminacja ewentualnych nieszczelności w układzie.

Dla kompresora równie szkodliwe potrafi być popularne “nabijanie” klimatyzacji. O ile samo w sobie jest jak najbardziej wskazane, o tyle sezonowo działające firmy oferujące taką usługę często podają zbyt dużą ilość czynnika do układu. W rezultacie, sprężarka jest zablokowana i po pewnym czasie ulega awarii. W tym kontekście bardzo ważna jest również regularna wymiana osuszacza. Jeżeli ten element pracuje przez długi czas w aucie, to jest ryzyko, że w układzie jest mnóstwo wody.

I wreszcie ostatni powód, dla którego sprężarki klimatyzacji ulegają awariom. Długo niewymieniany skraplacz może spowodować uszkodzenie tego elementu. Wraz z kolejnymi pokonywanymi kilometrami znacznie spada wydajność skraplacza, co powoduje wzrost temperatury w układzie. W rezultacie, może dojść do przegrzania sprężarki - bardzo często objawia się to brakiem chłodzenia w klimatyzacji.

Jak często należy serwisować klimatyzację w samochodzie?

Podobnie jak wszystkie inne układy w aucie, tak klimatyzacja ma określone interwały serwisowe. Poniżej opisujemy najważniejsze czynności o jakich należy pamiętać, jeżeli chcemy, aby klimatyzacja samochodowa poprawnie działała. Podstawowa kwestia to uzupełnienie poziomu czynnika chłodzącego. Nawet w pełni sprawny układ klimatyzacji w aucie traci nawet do 15% czynnika w ciągu roku. I choć dla kierowcy początkowo nie jest to zauważalne, to po pewnym czasie urządzenie traci wydajność, by wkrótce całkiem przestać działać. To właśnie dlatego zaleca się uzupełnienie poziomu tego gazu przynajmniej raz na 12 miesięcy.

Warto przy tym zauważyć, że odpowiedni poziom chłodziwa ma znaczenie nie tylko dla komfortu kierowcy czy pasażerów, ale także dla sprawności poszczególnych elementów układu. Komponenty składające się na układ klimatyzacji w aucie smarowane są olejem, który rozprowadzany jest właśnie przez czynnik. Jeżeli pracują, pomimo słabego smarowania (skuteczność spada wraz z poziomem chłodziwa), to istnieje spore ryzyko ich zatarcia. A to oznacza konieczność ich wymiany lub remontu, co stanowi spory wydatek. Przykładowo, regeneracja kompresora klimatyzacji potrafi kosztować od kilkuset nawet do kilku tysięcy złotych! Lepiej zatem zapobiegać jego awarii serwisując układ niż ponosić takie wydatki.

Kolejną ważną czynnością jest sprawdzenie szczelności układu. Na nic nie zda się uzupełnianie samochodowej klimatyzacji, jeżeli znajdują się w niej nieszczelności. Równie ważne jest sprawdzanie drożności kanałów. Jeżeli te są zapchane, to układ nie ma szans poprawnie pracować.

Czy korzystanie z klimatyzacji może szkodzić zdrowiu?

Na początek rozwiejemy jeden z głównych mitów dotyczących klimatyzacji w aucie. Nie jest ona szkodliwa dla zdrowia. Z małym "ale". Muszą być spełnione dwa warunki:

  • Regularny serwis klimatyzacji (czyszczenie)
  • Rozsądne korzystanie z dobrodziejstw tego układu

Jak już zostało wspomniane, klimatyzacja w aucie potrafi być idealnym środowiskiem dla rozwoju bakterii i grzybów. Pamiętajmy, że w trakcie pracy układu, na parowniku osiada całe mnóstwo wilgoci. Dodajmy do tego jeszcze zanieczyszczenia oraz kurz. W rezultacie, powstają idealne warunki do rozwoju szkodliwych dla zdrowia organizmów. W zaniedbanym układzie klimatyzacji w aucie pojawić się mogą zarówno alergeny (roztocza, pyłki czy nawet pleśń), a także różnego typu bakterie. Można jednak temu łatwo zapobiec. Wystarczy regularny serwis klimatyzacji, polegający na wymianie filtrów oraz usunięciu bakterii z wnętrza auta. Jakie czynności warto wykonać w ramach takiego zabiegu?

Absolutna podstawa to wymiana filtra kabinowego. To element, który zbiera różnego typu zanieczyszczenia zarówno z zewnątrz auta, jak również z jego wnętrza. Sam filtr kosztuje może kilkadziesiąt złotych, a jego wymiana trwa najwyżej kilka minut. Zatem - w trosce o własne zdrowie warto wykonać taki zabieg przynajmniej raz na 6 miesięcy.

Należy tutaj wspomnieć również o czyszczeniu parownika. Jak już wspomnieliśmy, jest to element, który osusza powietrze. Jeżeli jest zabrudzony, to w trakcie pracy układu z kratek nawiewu wydobywa się nieprzyjemny zapach. Jest to jednak stadium już ekstremalnego zanieczyszczenia tego elementu. Warto raz w roku zlecić serwisowi klimatyzacji czyszczenie. Takie zabiegi pozwolą na usunięcie niebezpiecznych dla zdrowia mikroorganizmów z układu klimatyzacji.

A jak pozbyć się szkodliwych mikroorganizmów z kabiny pasażerskiej? Pomocne będzie tutaj ozonowanie samochodu. Ta czynność pozwoli na skuteczne usunięcie drobnoustrojów.

Co jeszcze można zrobić, aby klimatyzacja w samochodzie nie była szkodliwa dla zdrowia? Regularny serwis jest ważny, ale nie wystarczy. Równie ważne jest rozsądne korzystanie z tego układu. Oto kilka istotnych zasad

  1. Odpowiednie ustawienie nawiewu. Wejście do rozgrzanego auta w ciepły dzień raczej nie jest niczym przyjemnym. Dosłownie kusi, by ustawić minimalną temperaturę oraz mocny strumień chłodnego powietrza bezpośrednio na twarz. Niestety, to krótka droga do przeziębienia. Ciało może doznać szoku termicznego w wyniku nagłego uderzenia zimna. To dlatego dla własnego bezpieczeństwa warto ustawić nawiewy tak, aby nie leciały one bezpośrednio na ciało. Czyli jak? Choćby na szybę.
  2. Temperatura - jaka będzie najlepsza? Nigdy nie wolno ustawiać minimalnej temperatury w klimatyzacji. Podobnie jak silny strumień chłodnego powietrza skierowany na twarz, tak temperatura różniąca się w istotny sposób od tej, która panuje na dworze potrafi być bardzo szkodliwa. Dla własnego zdrowia lepiej zachować zasadę sześciu stopni różnicy. Tzn, że temperatura powietrza w klimatyzacji samochodowej nie powinna odbiegać od tej na dworze o więcej niż 6 stopni. Czyli - jeżeli termometr wskazuje wartość 25 stopni, to bezpieczną temperaturą będzie 21 stopni.
  3. Świeże powietrze. Dla bezpieczeństwa i własnego zdrowia warto zapewnić cyrkulację powietrza wewnątrz kabiny pasażerskiej. Jest to szczególnie ważne w upalne dni, kiedy wnętrze samochodu potrafi się nagrzać do niebotycznie wysokich temperatur. Zanim rozpoczniemy jazdę, można poświęcić te kilka minut na zwyczajne przewietrzenie wnętrza auta - wystarczy otworzyć drzwi i okna. I choć odczuwalna temperatura raczej nie spadnie w jakiś mocno istotny sposób, to przynajmniej wprawimy powietrze w ruch, co pozwoli na szybsze ochłodzenie wnętrza.

Klimatyzacja w samochodzie jest bardzo przydatna, pod warunkiem rozsądnego z jej korzystania

Komentarze do wpisu (0)

do góry
Sklep jest w trybie podglądu
Pokaż pełną wersję strony
Sklep internetowy Shoper.pl